Utrata pamięci jest często związana z wiekiem lub chorobami neurologicznymi, ale wiele osób jest zaskoczonych, dowiadując się, że niektóre leki mogą również upośledzać pamięć, koncentrację i ogólne funkcje poznawcze. Efekty te mogą być przejściowe lub, w niektórych przypadkach, długotrwałe – szczególnie u osób starszych lub przyjmujących wiele leków jednocześnie.
Poniżej znajduje się 20 powszechnie stosowanych leków lub grup leków, które zostały powiązane z problemami z pamięcią, wraz z wyjaśnieniami, jak mogą one wpływać na mózg.
1. Benzodiazepiny
Leki, takie jak te stosowane w leczeniu lęku lub bezsenności, spowalniają aktywność mózgu. Długotrwałe stosowanie może zakłócać pamięć krótkotrwałą i proces uczenia się.
2. Tabletki nasenne (uspokajające i nasenne)
Środki nasenne mogą powodować dezorientację następnego dnia, problemy z pamięcią i trudności z koncentracją, szczególnie przy regularnym stosowaniu.
3. Leki przeciwdepresyjne (niektóre rodzaje)
Niektóre starsze leki przeciwdepresyjne wpływają na acetylocholinę, substancję chemiczną niezbędną do zapamiętywania i uczenia się.
4. Leki przeciwhistaminowe (pierwszej generacji)
Starsze leki przeciwalergiczne często powodują senność i zamglenie świadomości, ponieważ łatwo przenikają do mózgu.
5. Leki przeciwpsychotyczne
Leki te zmieniają szlaki dopaminowe, co może upośledzać koncentrację, szybkość przetwarzania informacji i pamięć.
6. Opioidowe leki przeciwbólowe
Silne leki przeciwbólowe mogą spowalniać pracę mózgu i zakłócać proces zapamiętywania, szczególnie w wyższych dawkach.
7. Leki zwiotczające mięśnie
Często przepisywane w celu krótkotrwałego łagodzenia bólu, mogą powodować uspokojenie i dezorientację, jeśli są stosowane dłużej niż zalecane.
8. Leki przeciwpadaczkowe
Niektóre leki przeciwdrgawkowe mogą zmniejszać czujność i spowalniać procesy poznawcze.
9. Leki na nadciśnienie (niektóre rodzaje)
Chociaż są niezbędne dla zdrowia serca, niektóre mogą powodować zawroty głowy lub ospałość, szczególnie na początku leczenia.
10. Statyny (leki obniżające poziom cholesterolu)
Niewielka liczba osób stosujących statyny zgłasza zaniki pamięci, choć wyniki badań są niejednoznaczne, a skutki są zazwyczaj odwracalne.
11. Kortykosteroidy
Długotrwałe lub wysokie dawki mogą wpływać na nastrój, pamięć i koncentrację.
12. Leki chemioterapeutyczne
Często określane jako „chemo brain”, leki te mogą powodować przejściowe problemy z pamięcią i koncentracją.
13. Leki antycholinergiczne
Ta szeroka kategoria blokuje acetylocholinę, bezpośrednio zakłócając procesy pamięci i uczenia się.
14. Leki na chorobę Parkinsona
Niektóre leki mogą powodować dezorientację lub halucynacje, zwłaszcza u osób starszych.
15. Leki przeciwwymiotne
Niektóre leki stosowane w chorobie lokomocyjnej lub nudnościach mogą powodować senność i problemy z pamięcią.
16. Leki na nietrzymanie moczu
Wiele z tych leków ma działanie antycholinergiczne i jest silnie powiązane z pogorszeniem funkcji poznawczych u osób starszych.
17. Leki przeciwlękowe (niebenzodiazepinowe)
Nawet łagodniejsze leki przeciwlękowe mogą powodować mgłę mózgową przy długotrwałym stosowaniu.
18. Leki na zaburzenia rytmu serca
Niektóre leki przeciwarytmiczne mogą powodować zmniejszenie jasności umysłu jako skutek uboczny.
19. Leki na cukrzycę (działanie pośrednie)
Niski poziom cukru we krwi spowodowany niektórymi lekami może prowadzić do dezorientacji i problemów z pamięcią.
20. Leki nasenne i na przeziębienie dostępne bez recepty
Wiele z nich zawiera ukryte leki przeciwhistaminowe, które mogą dyskretnie upośledzać pamięć, zwłaszcza przy częstym stosowaniu.
Dlaczego osoby starsze są bardziej narażone
Wraz z wiekiem mózg staje się bardziej wrażliwy na leki. Wolniejszy metabolizm i obniżona funkcja nerek lub wątroby oznaczają, że leki pozostają w organizmie dłużej, nasilając działania niepożądane związane z funkcjami poznawczymi. Jednoczesne przyjmowanie wielu leków (polifarmacja) dodatkowo zwiększa ryzyko.
Co możesz zrobić
Nigdy nie przerywaj nagle przyjmowania leku bez konsultacji z lekarzem
Regularnie konsultuj się z lekarzem w sprawie listy leków
Zapytaj, czy dostępne są mniejsze dawki lub leki alternatywne
Zwróć uwagę na takie objawy, jak dezorientacja, zapominanie lub zmiany osobowości
Aby zobaczyć pełną instrukcję gotowania, przejdź na następną stronę lub kliknij przycisk Otwórz (>) i nie zapomnij PODZIELIĆ SIĘ nią ze znajomymi na Facebooku.
